ยิ่ง Data Center ใหญ่และมี AI มากเท่าไหร่ Chiller ยิ่งสำคัญเท่านั้น จริงหรือไม่ในปี 2026

ช่วงกลางปี 2026 ที่ผ่านมา วงการ Data Center ทั่วโลกฮือฮากับคำพูดของ CEO NVIDIA ที่กล่าวว่า แพลตฟอร์ม Vera Rubin สามารถทำงานด้วยน้ำอุณหภูมิ 45°C ได้โดย “ไม่ต้องใช้ Chiller” ข่าวนี้แพร่สะพัดจนถูกตีความว่าเป็นจุดเปลี่ยนครั้งใหญ่ของอุตสาหกรรมทำความเย็น ถึงขั้นที่นักลงทุนบางส่วนเทขายหุ้นบริษัทที่เกี่ยวข้องกับระบบทำความเย็นแบบเดิม แต่ที่น่าสนใจกว่าคือ Chiller กำลังจะหมดความสำคัญจริงหรือ? และสำหรับ Data Center ในประเทศไทย เรื่องนี้มีความเกี่ยวข้องกันมากแค่ไหน

Chiller ทำหน้าที่อะไรในระบบปรับอากาศของ Data Center

Chiller คืออุปกรณ์ที่ดึงความร้อนออกจากวงจรน้ำเย็น (Chilled Water) เพื่อนำไปหมุนเวียนใช้ระบายความร้อนออกจากอุปกรณ์ IT

• Chiller ทำหน้าที่เป็นต้นน้ำ ผลิตน้ำเย็นป้อนให้ CRAH หรือ PAP
• CRAH/PAP ทำหน้าที่เป็นปลายน้ำ กระจายลมเย็นเข้าห้อง Server
• ระบบทำความเย็นโดยรวม ใช้พลังงานราว 30-40% ของทั้ง Data Center

มีการศึกษาที่ระบุว่า Chiller มักเป็นตัวที่ใช้พลังงานมากที่สุดในบรรดาอุปกรณ์ทำความเย็น บางกรณีพบว่าอาจกินสัดส่วนพลังงานในระบบทำความเย็นสูงถึง 70% แต่อย่างไรก็ตาม Chiller ประสิทธิภาพต่ำเพียงตัวเดียวสามารถทำให้ค่าไฟของทั้ง Data Center พุ่งขึ้นได้ ในขณะที่การเลือก Chiller ที่เหมาะสมตั้งแต่แรกก็ช่วยประหยัดได้ในระยะยาวเช่นกัน

ทำไม Data Center ยิ่งใหญ่ ยิ่งมี AI ยิ่งต้องพึ่ง Chiller

เมื่อ Data Center ขยายขนาดหรือรองรับ Workload ที่มีความหนาแน่นสูงอย่าง AI และ Machine Learning ปริมาณความร้อนที่ต้องระบายออกก็เพิ่มขึ้นแบบก้าวกระโดด จนเร่งให้ตลาดหันไปหา Chiller กำลังสูงที่ออกแบบมาเพื่อรองรับความหนาแน่นและ Liquid Cooling โดยเฉพาะ

1. ความหนาแน่นของ Rack ที่เพิ่มขึ้น ยิ่งความหนาแน่นของ Rack สูงขึ้นเท่าไหร่ Chiller ก็ยิ่งต้องแบกภาระมากขึ้นเท่านั้น
2. ข้อจำกัดของระบบระบายความร้อนด้วยอากาศ ระบบระบายความร้อนด้วยอากาศแบบดั้งเดิมเริ่มตามความร้อนจากการประมวลผลความหนาแน่นสูงในปัจจุบันไม่ทัน
3. Chiller กำลังสูงเข้ามาตอบโจทย์ Chiller กำลังสูงจึงกลายเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับรองรับความร้อนจาก AI/ML โดยเฉพาะ
4. จับคู่กับ Liquid Cooling เมื่อจับคู่กับระบบ Liquid Cooling จะได้โซลูชันทำความเย็นที่มีประสิทธิภาพและกะทัดรัดยิ่งขึ้น

กระแส Chillerless คืออะไร

กระแส Chillerless สะท้อนการเปลี่ยนแปลงความคิดสู่ประสิทธิภาพและความยั่งยืนที่มากขึ้น แต่ไม่ได้แปลว่าความร้อนจะหายไป สิ่งที่เปลี่ยนคือความถี่ที่ระบบพึ่งพา Chiller เชิงกล แทนที่จะทำงานตลอดเวลา Chiller กำลังทำหน้าที่เป็นตัวสำรองรองรับโหลดสูงสุด สภาพอากาศสุดขั้ว หรือเหตุการณ์ผิดปกติ ขณะที่ Free Cooling รับภาระงานหลักในช่วงที่สภาพอากาศเอื้ออำนวย

ที่สำคัญ การทำงานแบบ Chiller-free จริงๆ ต้องการน้ำอุณหภูมิ 45°C อย่างสม่ำเสมอ ซึ่งภูมิภาคร้อนชื้นอาจยังทำได้ยาก และเพราะ Data Center ถูกออกแบบมาให้รองรับสภาพอากาศที่ร้อนและชื้นที่สุดของปี Chiller จึงยังจำเป็นอยู่ในฐานะเครื่องมือบริหารความเสี่ยง

Data Center ในไทย Chiller ยังจำเป็นอยู่ไหม

สำหรับภูมิภาคเขตร้อนอย่างประเทศไทย ค่อนข้างชัดเจนว่าความชื้นสัมพัทธ์และอุณหภูมิจุดน้ำค้างที่ Data Center ต้องการทำให้การทำ Free Cooling โดยตรงแทบไม่สามารถทำได้ในภูมิอากาศเขตร้อนที่ชื้น เพราะพลังงานที่ใช้กำจัดความชื้นจากอากาศภายนอกสูงกว่าการลดอุณหภูมิลมกลับจาก Data Center ถึง 2.5 เท่า

ในทางปฏิบัติ เทคโนโลยีทำความเย็นที่ใช้กันทั่วไปใน Data Center ของไทยยังคงเป็นระบบ Direct Expansion (DX) หรือ Water Chiller เป็นหลัก ซึ่งสอดคล้องกับสภาพภูมิอากาศที่มีอุณหภูมิสูงตลอดทั้งปี โดยเฉพาะช่วงเดือนเมษายนที่อุณหภูมิบางพื้นที่ในภาคตะวันออกเฉียงเหนืออาจสูงเกิน 40°C

หรือกล่าวได้ว่าต่อให้เทรนด์ระดับโลกกำลังขยับไปทาง Chillerless มากขึ้นเรื่อยๆ แต่สำหรับ Data Center ในประเทศไทย Chiller ก็ยังคงเป็นองค์ประกอบหลักที่จำเป็นต่อระบบทำความเย็น ไม่ใช่ทางเลือกที่จะตัดออกได้ง่ายๆ ในเร็ววันนี้

สรุปสาระ

Chiller ไม่ได้กำลังจะหายไปจากวงการ Data Center แต่บทบาทของมันกำลังเปลี่ยนไปตามเทคโนโลยีและ Workload ที่เปลี่ยนแปลง ยิ่ง Data Center มีขนาดใหญ่และรองรับ AI Workload มากเท่าไหร่ ความสำคัญของ Chiller ในการจัดการความร้อนก็ยิ่งเพิ่มขึ้น ไม่ว่าจะทำงานตลอดเวลาหรือทำหน้าที่เป็นระบบสำรองยามวิกฤต และสำหรับภูมิภาคเขตร้อนอย่างไทย Chiller ยังคงเป็นส่วนประกอบที่ขาดไม่ได้ของระบบทำความเย็นในอนาคตอันใกล้

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

Chillerless หมายความว่า Data Center ไม่ต้องใช้ Chiller เลยใช่ไหม
ไม่ใช่ Chillerless หมายถึงการลดความถี่ในการพึ่งพา Chiller ไม่ใช่การตัดออกทั้งหมด Chiller ยังคงทำหน้าที่เป็นระบบสำรองสำหรับช่วงที่สภาพอากาศไม่เอื้ออำนวยหรือโหลดพุ่งสูงผิดปกติ

ทำไม Chiller ถึงใช้พลังงานเยอะขนาดนั้น
เพราะ Chiller ต้องทำงานผ่านวงจรอัดไอสารทำความเย็นเพื่อผลิตน้ำเย็น ซึ่งเป็นกระบวนการที่ใช้พลังงานไฟฟ้าสูง บางกรณีศึกษาพบว่า Chiller อาจกินสัดส่วนพลังงานในระบบทำความเย็นสูงถึง 70%

AI Workload ทำให้ต้องใช้ Chiller ขนาดใหญ่ขึ้นแค่ไหน
ขึ้นอยู่กับความหนาแน่นของ Rack แต่โดยทั่วไป AI/GPU Server สร้างความร้อนต่อ Rack สูงกว่า Server ทั่วไปมาก จึงมักต้องใช้ Chiller กำลังสูงร่วมกับ Liquid Cooling เพื่อรองรับโหลดที่เพิ่มขึ้น

Data Center ในไทยควรกังวลเรื่องกระแส Chillerless ไหม
ไม่จำเป็นต้องกังวลมาก เพราะด้วยภูมิอากาศร้อนชื้นของไทย การทำ Free Cooling โดยตรงอาจยังไม่สามารถทำได้จริง Chiller จึงยังเป็นองค์ประกอบหลักที่จำเป็นในระยะสั้นถึงกลาง

ถ้าอยากลดการพึ่งพา Chiller ในไทยทำได้ไหม
ทำได้บางส่วนผ่านเทคโนโลยีเสริมอย่าง Liquid Cooling หรือ Evaporative Cooling ที่ช่วยลดภาระของ Chiller แต่ยังไม่สามารถตัด Chiller ออกจากระบบทั้งหมดได้ในสภาพภูมิอากาศแบบไทย

Tel : 082 – 721 – 5566